“หมากเม่า” ทองคำสีดำแห่งเทือกเขาภูพาน

มะเม่า หรือ หมากเม่า (ชื่อวิทยาศาสตร์Antidesma thwaitesianum) ทางพิษณุโลกเรียกเม่าหลวง ระนองเรียกมัดเซ เป็นไม้ยืนต้นในสกุล Antidesma ใบเดี่ยว สีเขียวเป็นมัน โคนใบเรียวมน ดอกออกเป็นช่อ ตามซอกใบและปลายกิ่ง ดอกแยกเพศแยกต้น ผลกลม ออกรวมกันเป็นพวง ผลอ่อนสีเขียว เมื่อสุกเป็นสีแดง สุกเต็มที่เปลี่ยนเป็นสีดำ พบมากทางภาคตะวันออกเฉียงเหนือของประเทศไทย

ที่ “สกลนคร” นอกจากจะมีข้าวฮาง และ เนื้อโคขุน เป็นของอร่อยประจำจังหวัดแล้ว ก็ยังมี “หมากเม่า” ที่มีชื่อเสียงเรื่องความอร่อยไม่แพ้กัน

“หมากเม่า” นั้นเป็นพืชท้องถิ่นที่พบได้ทุกภาคของประเทศ แต่สำหรับทางภาคอีสานนี้จะพบได้มาแถบเทือกเขาภูพาน โดยหมากเม่าที่ปลูกในสกลนครได้รับการรับรองว่าเป็นสิ่งบ่งชี้ทางภูมิศาสตร์ หรือ GI (Geographical Indication) ซึ่งสามารถบ่งชี้ถิ่นกำเนิดทางภูมิศาสตร์ได้ และยังได้รับสมญานามว่าเป็นทองคำสีดำแห่งเทือกเขาภูพาน

คนพ วรรณวงศ์ ผู้ก่อตั้งสวนวรรณวงศ์
สำหรับหมากเม่าในสมัยก่อนนั้น ชาวบ้านก็มักจะเก็บผลสุกมากิน หรือนำมาใส่ส้มตำ แต่ส่วนมากก็ปล่อยทิ้งไว้ให้ร่วงหล่นไปตามธรรมชาติ จนกระทั่ง คนพ วรรณวงศ์ ได้เล็งเห็นว่าหมากเม่านั้นสามารถนำมาแปรรูปเป็นสินค้าอื่นๆ ได้ จึงเริ่มมีการคัดเลือกสายพันธุ์หมากเม่า พัฒนาสายพันธุ์ เพื่อให้ได้หมากเม่าที่มีลักษณะตามที่ต้องการ และได้เริ่มก่อตั้ง “สวนวรรณวงศ์” ขึ้นมาก


หมากเม่าสดๆ จากต้น


ภายในสวนวรรณวงศ์ ต.สร้างค้อ อ.ภูพาน จ.สกลนคร เป็นแหล่งเพาะปลูกหมากเม่าหลากหลายสายพันธุ์ที่ได้รับการพัฒนามาแล้ว โดยมีสายพันธุ์ที่เป็นที่นิยม อาทิ พันธุ์ฟ้าประทาน พันธุ์สร้างค้อ 1 พันธุ์สร้างค้อ 2 พันธุ์คำไหล พันธุ์ภูโซง เป็นต้น ซึ่งแต่ละสายพันธุ์ก็มีรสชาติความหวานมากน้อยแตกต่างกัน ทำให้เหมาะกับการแปรรูปเป็นผลิตภัณฑ์ที่แตกต่างกันไปด้วย

เครดิต https://mgronline.com/travel/detail/9590000115065